| |
| Ερευνητικά Προγράμματα |
| |
|
:: Εργαστήριο :: Μέλη :: Δημοσιεύσεις :: Χρηματοδοτήσεις |
| |
| ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ |
| |
| Α. ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ ΚΑΙ AΝΟΣΟΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΗΣ ΜΥΑΣΘΕΝΕΙΑΣ |
Σκοπός: Διερεύνηση των μηχανισμών δράσης των παθογόνων αυτοαντισωμάτων και ανάπτυξη αντιγονο-ειδικής θεραπείας για τη μυασθένεια.
1. Θεραπευτική απομάκρυνση των παθογόνων αυτοαντισωμάτων από τους μυασθενείς
Στόχος είναι η παραγωγή των εξωκυτταρικών τμημάτων των υπομονάδων του μυϊκού υποδοχέα ακετυλοχολίνης (AChR), ικανών να δεσμεύουν και απομακρύνουν τα αυτοαντισώματα από το αίμα των μυασθενικών.
- Ετερόλογος έκφραση των εξωκυτταρικών τμημάτων των πέντε υπομονάδων (α1,β1,γ,δ,ε) του ανθρώπινου μυϊκού AChR σε ευκαρυωτικά συστήματα έκφρασης (μύκητα Pichia pastoris, κύτταρα εντόμων και ανθρώπων).
- Κατασκευή μεταλλαγμένων μορφών των παραπάνω πρωτεϊνών με βελτιωμένες αντιγονικές ιδιότητες.
- Μαζική παραγωγή και απομόνωση των ανασυνδυασμένων πρωτεϊνών και κατασκευή στηλών ανοσοσυγγένειας με σφαιρίδια αγαρόζης.
- Διερεύνηση της ικανότητας των στηλών να προσροφούν με ασφάλεια μεγάλες ποσότητες αντι-AChR αυτοαντισωμάτων από το πλάσμα ή το αίμα μυασθενικών.
- Εφαρμογή της τεχνικής σε ζωικά μοντέλα
- Κλινικές δοκιμές
2. Διερεύνηση μηχανισμών δράσης των αυτοαντισωμάτων στη μυασθένεια.
Απομονώνονται από τους ορούς των μυασθενικών αυτοαντισώματα κατά υπομονάδων του AChR, κατά του άλλου αυτοαντιγόνου, MuSK, και άλλα συστατικά του ορού με πιθανό παθογόνο ή προστατευτικό ρόλο και μελετάται η δράση τους σε κυτταροκαλλιέργειες και σε πειραματόζωα.
|
| Β. ΔΟΜΗ ΚΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΤΩΝ ΝΙΚΟΤΙΝΙΚΩΝ ΥΠΟΔΟΧΕΩΝ ΑΚΕΤΥΛΟΧΟΛΙΝΗΣ |
Από τον κρύσταλλο στη πρωτεϊνική δομή. Τριτοταγής δομή του Fab τμήματος μονοκλωνικού αντισώματος κατά του υποδοχέα της ακετυλοχολίνης (δεξιά) που προέκυψε από τη μελέτη των κρυστάλλων του (αριστερά) (Poulas et al.). Τώρα προσπαθούμε να μελετήσουμε την δομή τμημάτων του ίδιου του AChR.
|
 |
Σκοπός: Η μελέτη των δομικών και λειτουργικών ιδιοτήτων του μυϊκού και νευρωνικού AChR με απώτερο στόχο την κατανόηση των παθογόνων μηχανισμών και την ανάπτυξη νέων θεραπευτικών προσεγγίσεων για νευρολογικές ασθένειες.
Συγκεκριμένα εκφράζουμε εξωκυτταρικά τμήματα των ανθρώπινων AChRs και μελετάμε τη δομή τους και την αλληλεπίδρασή τους με τους προσδέτες του AChR (ακετυλοχολίνη, νικοτίνη κλπ) και με αντισώματα:
- Ετερόλογος έκφραση των εξωκυτταρικών τμημάτων των α1, α4, α7, β1, β2, γ, δ και ε υπομονάδων του μυϊκού και νευρωνικού AChR (μεμονωμένων και σε συνδυασμούς) σε ευκαρυωτικά κύτταρα.
- Σχεδιασμός και κατασκευή μεταλλαγμένων μορφών των παραπάνω πρωτεϊνών με βελτιωμένες δομικές και λειτουργικές ιδιότητες (σε συνεργασία με τον Καθ. Η. Ηλιόπουλο, Γεωπονικό Πανεπιστήμιο).
- Μαζική παραγωγή και απομόνωση των ανασυνδυασμένων πρωτεϊνών.
- Παραγωγή μονοκλωνικών αντισωμάτων κατά συγκεκριμένων υπομονάδων του AChR.
- Μελέτη της πρόσδεσης υποκαταστατών των AChRs (ακετυλοχολίνη, νικοτίνη, μπουγκαροτοξίνη, κλπ).
- Προκαταρκτικές δομικές μελέτες με DLS, CD φασματοσκοπία κλπ.
- Μελέτη των πρωτεϊνών με τεχνικές NMR από την ομάδα του Δρ. Γ. Σπυρούλια (Πανεπιστήμιο Πατρών).
- Κρυστάλλωση και κρυσταλλογραφική ανάλυση των ανασυνδυασμένων πρωτεϊνών και των συμπλόκων τους με προσδέτες και μονοκλωνικά αντισώματα (το πρόγραμμα αυτό είχε ξεκινήσει σε συνεργασία με την ομάδα του αείμνηστου Νίκου Γ. Οικονομάκου, διευθυντή ινστιτούτου στο Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών).
Τελικός στόχος: Λεπτομερής χαρτογράφηση των θέσεων πρόσδεσης προσδετών (ακετυλοχολίνη, νικοτίνη κλπ) στον υποδοχέα μέσω της δομικής μελέτης συμπλόκων των παραπάνω πολυπεπτιδίων με τους προσδέτες, για τη μελλοντική διευκόλυνση ορθολογικού σχεδιασμού φαρμάκων για νευρολογικές νόσους.
|
| Γ. ΑΝΟΣΟΧΗΜΙΚΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΤΗΣ ΜΥΑΣΘΕΝΕΙΑΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΜΕ ΤΟΝ ΣΥΛΛΟΓΟ ΜΥΑΣΘΕΝΩΝ ΕΛΛΑΔΟΣ |
|
Η ραδιοανοσοχημική διάγνωση της μυασθένειας θεωρείται η καλύτερη διαγνωστική μέθοδος της νόσου. Η μέθοδος αυτή ελέγχει για αντισώματα κατά του AChR στους ορούς των μυασθενικών. Πρόσφατα ελέγχονται επίσης και αντισώματα κατά της πρωτεΐνης MuSK (περίπου 6% των μυασθενών έχουν αντι-MuSK και όχι αντι-AChR αντισώματα). Έχουμε αναλάβει τον έλεγχο αυτό για τη μεγάλη πλειονότητα των Ελλήνων ασθενών από το 1983 (περί τους 2000 ελέγχους το έτος), και έχουμε εντοπίσει συνολικά περίπου 3000 οροθετικούς μυασθενικούς στον Ελληνικό χώρο (οι 100 με αντι-MuSK αντισώματα). Παράλληλα στοχεύουμε στην ανάπτυξη νέας περισσότερο ευαίσθητης διαγνωστικής μεθόδου για την ανίχνευση αντισωμάτων και σε μέχρι σήμερα οροαρνητικούς μυασθενικούς. Επίσης, μέσω των επαφών του εργαστηρίου με τους μυασθενείς συνέβαλε πρόσφατα (9/2008) στη δημιουργία του Συλλόγου Μυασθενών Ελλάδος (www.myasthenia.gr, πληροφ. Βέτα Τζάρτου, τηλ 210-6478844) με έδρα του στο Ελληνικό Ινστιτούτο Παστέρ. Ο Σύλλογος αριθμεί ήδη περί τα 200 άτομα και συμβάλει σημαντικά στην πολύπλευρη υποστήριξη των μυασθενών.
Το εργαστήριο και ο σύλλογος συμμετέχουν ενεργά στον πανευρωπαϊκό δίκτυο EuroMyasthenia (www.euromyasthenia.org) το οποίο στοχεύει στο συντονισμό των προσπαθειών για την υποστήριξη και θεραπεία των μυασθενών σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
| | Συνεργασίες με Ελληνικά εργαστήρια |
Επιπλέον από το στενά συνεργαζόμενο εργαστήριό μας στο Τμήμα Φαρμακευτικής του Πανεπιστημίου Πατρών (Εργαστήριο Μοριακής Βιολογίας και Ανοσολογίας), συνεργαζόμαστε με τις ομάδες των:
- Καθ. Η. Ηλιόπουλο, Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών.
- Καθ. Κ. Ιατρού, ΕΚΕΦΕ Δημόκριτος, Αγ. Παρασκευή, Αττική.
- Δρ. Δ. Λεωνίδα, ΕΙΕ.
- Επικ. Καθηγητή Γ.Σπυρούλια, Τμήμα Φαρμακευτικής Πανεπιστημίου Πατρών.
- Δρ Μ. Roberts, Εταιρεία Regulon, Αθήνα.
| | Συνεργασίες με διεθνή εργαστήρια |
- Prof. M. De Baets, Faculty of Medicine, Univ. Limburg, Maastricht, The Netherlands.
- Dr. S. Berrih-Aknin, Hopital Marie Lannelongue, Le Plessis?Robinson, France.
- Prof. L. Chen, Univ. of Southern California, Los Angeles, USA.
- Prof. P. Christadoss, University of Texas Medical Branch, Galveston, Texas, USA
- Prof. S. Fuchs, Dep. of Immunology, Weizmann Institute of Science, Rehovot, Israel.
- Dr. M. Skok, Bogomoletz Institute of Physiology, Kiev, Ukraine.
- Pro. T. Sixma, Netherlands Cancer Institute, Amsterdam, The Netherlands
- Prof. A. Smit, Vrije University, Amsterdam, The Netherlands
- Prof. V. Tsetlin, Institute of Bioorganic Chemistry, Russian Academy of Sciences, Moscow.
- Dr. N. Unwin, Molecular Biology Laboratory, MRC, Cambridge, UK.
- Prof. A. Vincent, Univ. of Oxford, Inst. Molecular Medicine, Oxford UK.
- Prof. W. Welte, Univ. Konstanz, Konstanz, Germany |
|
|
|
|